Gazze'de bugün büyüyen çocuklar sadece kayıplarının yasını tutmakla kalmıyor. Onlar aynı zamanda bir kolektif travmanın mirasçıları... Yapılan psikopolitik araştırmalar bize kolektif travmaların kuşaklar boyunca aktarıldığını öğretir. Holokost'un Yahudi halkında bıraktığı derin yaralar nasıl İsrail'in ulusal kimliğini şekillendirdiyse, 1940'lardan bugüne Filistin ve Gazze'deki yıkım da Filistinli kuşakların kimliğine öfke ve direniş olarak kazınmaktadır.

Kamusal hafıza, bireysel hafızaların toplamı değil; toplumsal anlatılarla şekillenen dinamik bir alandır. 15 Temmuz, bu hafızaya bir zafer ve direniş anısı olarak kazınmıştır. 15 Temmuz gecesi Türk milleti yalnızca bir darbe girişimini püskürtmüş değildir. Asıl zafer bireyin teslimiyet psikolojisine kapılmayarak iradesini ve kimliğini yeniden sahiplenmesidir.

Yerli ve milli üretim ürünlerin hedef alındığı boykot çağrısına bir kısım halk destek verirken, diğer bir kesim bunun Türk ekonomisine ciddi zararlar vereceğini savundu. Öte yandan İsrail'e karşı uygulanan küresel boykotu Türkiye'de desteklemeyen ama yerli ürünleri boykot eden bir grup ortaya çıktı. Doğal olarak bu gruba karşı eleştirel bir duruş sergileyen bir başka kesim daha oluştu. Böylece boykotun temel amacını aştı, toplum içi ayrışmalar daha da derinleşti.

Trump'ın yeni politik liderlik stilinin sınırlarını zaman gösterecek. Ancak özellikle Gazze planı meselesinde ısrarcı olması durumunda, uluslararası kamuoyunun tepkisi giderek büyüyecektir. Dünya vicdanı, Trump'ın narsisistik fantezilerinden çok daha büyük bir güçtür.