Kendimize şefkat göstermek, “kusursuzum” demek değildir. Kusurlarımız yokmuş gibi davranmayı denemek te değildir. Aksine, insani kusurlarımızı tanımak ve onlara merhametle yaklaşmak demektir. O merhametin kılavuzluğunda ilerlemektir.

Kutsal artık ne bir mekân ne bir zaman ne de bir kelime olarak deneyimleniyor. Kurban Bayramı, bu yitimi sorgulamak için bir fırsat. Kutsal, gösterilemez. Ancak görülebilir, ama en çok da yaşanabilir. Kurban Bayramı ve onun ardındaki büyük sınav bu yaşantının en kadim yollarından birine yollar açar.

Kadın olmak, yalnızca bir cinsiyet değildir, aynı zamanda dünyayla kurulan bir ilişki biçimidir. Bu ilişki çoğu zaman ayrımcılıkla, inkârla ve bastırılmayla yoğrulur. Aynı zamanda -belki de tam bu sebeple - içsel direncin, yaratıcılığın ve yeniden doğuşun alanıdır.

Kendini tanıyan, başkasını tanımaya daha yakındır. Kendine şefkat gösteren, başkasına zarar vermekten çekinir. Terapötik ülfet, sadece kişisel huzuru değil, toplumsal barışı da büyütür. Belki de bu yüzden, en derin, en sahici özgürlük buradadır: Kendi hayatımızın yazarı olmakta. Terapi iklimi, işte bu hikâyenin ilk satırlarının yazıldığı, karakterlerin derinleştiği, olay örgüsünün şekillendiği nefes aldıran bir alandır.

Yetişkin, konuşmadan önce düşünendir. Sözünü, başkalarının duygularını hesaba katarak şekillendirendir. Ama bugünün dijital bireyi, “çocuk-özne”dir; anlık reaksiyonlarıyla tanınmak ister. Yetişkin olmanın estetik tarafı, duyguya biçim verme sanatıdır. Bu sanatın yokluğunda ise geriye yalnızca dağınık, bağlamsız, kontrolsüz bir duygular ve anlık dürtülerle üretilen eylemler kalır.

Hakikat, hiçbir zaman bir kez keşfedilip cebimize koyabileceğimiz bir nesne değildir. O, her daim kendini yenileyen, farklı açılardan yeniden görünür olan bir manzaradır. Bu yüzden gerçek bilgiye ulaşmak isteyen bir insan, her sabah yeniden yola çıkmalıdır. Ezberlerini bozmaya hazır olarak.

Modern dünyanın en belirgin paradokslarından biri, sekülerleşmenin artmasına rağmen manevi arayışın azalmaması, aksine yeni biçimler altında güçlenmesidir. Çığlık terapisi, aile dizilimi, atalardan enerji transferi... Dinin dogmatikliğinden şikayet edenlere terapinin sekülerliği yetişiyor. Üstelik de dinin vaad edebileceğinden daha büyük mucizelerle.

18-24 yaş aralığını kapsayan erken yetişkinlik döneminin başat unsuru "yakınlığa karşı izolasyon"aşamasının çözümlenerek aşılmasıdır. Bu dönem, genç yetişkinin sağlıklı bağlar kurmakla izole olup yabancılaşma yaşamak arasında git gel yaşadığı bir süreçten oluşur. Erik Erikson'a göre, bu dönemdeki en önemli psikolojik görev, sağlıklı ve tatmin edici ilişkiler kurabilmektir.

Türk Dil Kurumu, 2024 yılının kelimesini 'kalabalık yalnızlık' olarak açıkladı. İletişim çağındayız ve yalnızız. Çünkü yalnızlık, kimseyle birlikte olmamak değil, aynı zamanda kimse tarafından gerçekten anlaşılmamaktır. Günümüzde en çok, gerçekten duyulmanın, görülmenin, anlaşılmanın açlığını yaşıyoruz.

Bir araştırmaya göre insanların yaklaşık yüzde 75'i yaşamlarında travmatik deneyimlerin olduğunu söylüyor. Lakin sadece yüzde 8'i travma sonrası stres bozukluğu yaşamış. Travma oldukça karmaşık bir dinamiğe sahip, öyle ki travmatik deneyim yaşayan her birey travma sonrası stres bozukluğu yaşamaz, hatta bazıları travma sonrası büyümeyi deneyimler. Auschwitz toplama kampından sağ çıkan Viktor Frankl travma sonrası büyümeye örnek gösterilen kişilerden biridir. Bugünün ebeveynleri ise çocukları tüm zorluklardan ayırt etmeksizin korumak istiyor.

Hayatınızın tümünün bir sınava bağlı olduğunu düşünmek hem kendi biricikliğimize hem de yaşamın her an yeniden yaratıldığı doğurgan doğasına uygun bir bakış değil. Yaşam her daim yenilenmektedir ve yeniden deneyenlerin de yanındadır.

Sosyal medya videolarından öğrenilen bilgilerle psikolojik teşhis koyma modası, uygun tedaviye ulaşımda gecikmelere yol açabilir. Bu durum tedavi kaynaklarının sınırlı ve yüksek maliyetli olduğu günümüzde, tedaviye asıl ihtiyacı olanların mevcut hizmetlerden yararlanmasını engelleyebilir.

28 Şubat, Türkiye'nin geleceğine, eğitimli iş gücümüze, ehil uzmanlarımızın olabilme ihtimaline, mesleğini canla başla yapan yetişmiş elemanlarımızın varlığına karşı yapılmış bir ihanettir.

İsrail saldırısında şehit olan muhabir Muntasır es-Savvaf ilk kez yaralandığında şunları söylemişti: “Burada kalacağız. Her şeye rağmen işimizi yapmaya ve Gazze'den çektiğimiz görüntüleri göndermeye devam edeceğiz. Son nefesimize kadar devam edeceğiz. İşgalcilerin bize yaptıkları bizi işimizden alıkoyamayacak.”

İyi niyetli de olsa "Bak sen şanslısın, hayattasın" demek ya da "Bunlar geçecek, hadi artık üzülmeyi bırak, ailen için toparlan" gibi tavsiyeler vermeye kalkmak muhatabımızı daha çok incitebilir. "Ölenle ölünmez" demek mağdurları hayata çağırma niyeti taşısa bile, kaybının küçümsendiğini hissetmesine, hatta hayatta olduğu için suçluluk duymasına bile neden olabilir.

Her ölüm haberiyle bir kez daha eksiliyoruz. Bu eksilme sadece sevdiklerimizin kaybı da değil; yasla birlikte kendimizden de bir parçayı koparıyor bizden. Açılan boşluktan bize hayatta kalmanın suçluluğu bakıyor sanki. Yaşanamadan sona eren hayatlar yaşamak suçunu bize bırakmış gibi.

Gelişmeleri kaçırma korkusu taşıyan bireylerin daha fazla sosyal medya uygulamalarını kullandığı tespit edilmiş yapılan araştırmalarca. Üstelik bu korkuyu taşıyan sosyal medya kullanıcılarının tatil satın alma eylemlerinin daha fazla olduğu görülmüş. John Lubbock "The Use Of Life" isimli kitabında dinlenmenin tembellik olmadığını söyler: "Bir yaz gününde ağaçların altında çimenlere uzanıp suyun sesini dinlemek veya mavi gökyüzünde uçuşan bulutları izlemek asla zaman kaybı değildir."

Sosyal medyada hikayeleri takip etmekten yorulan danışanıma, telefonu bıraktıktan sonra neler hissettiğini sordum. Acizlik, değersizlik, kıskançlık ve haset duygularından bahsetti. Haset, bireyin kendini diğerlerinden üstün gördüğü bir karşılaştırmadan gücünü alır. Bu duygunun yıkıcı davranışlara sebep olduğuna dair ilk aklımıza gelen örnekler Habil ve Kabil'in hikayesi ya da Yusuf ve kardeşlerinin yaşadıkları... Kimse en kötü resmini ya da başarısızlığını medyada paylaşmıyor. Bu durumu anlatmak için kullandığımız bir metafor vardır: "Duck Syndrome". Suyun üstündeki ördeği izlerken onun ne kadar yumuşak ve rahat bir şekilde süzüldüğü gözlemlenir. Oysa suyun altında, bizim görüş alanımız dışında ördek sürekli ayak çırpmaktadır. Bu fenomen başarılı hayatlarını gördüğümüz insanların aslında görünmeyen tarafları olduğunu bize hatırlatabilir.

Mükemmeliyetçilik insanı öyle bir kuşatır ki kişi paralize olur ve kendinde hiçbir şeye başlama motivasyonu bulamaz, bulsa bile odaklanıp devam etmekte güçlük yaşar. Mükemmel iyinin düşmanıdır derler. Mükemmeli hedefleyerek yola çıkma fikri yolun başında isteğinizi kaybettiren şey olabilir. Sürekli daha fazla üretmenin, hep meşgul olmanın kutsandığı bir kültürde yaşıyoruz. Yaşadığımız kültürün kapitalist kökenleri dikkate alındığında bu durum şaşırtıcı değil. Etrafımızda sürekli kabarık özgeçmiş örnekleri, başarılı ve meşgul insanların sosyal medyadaki renkli paylaşımlarına maruz kalıyoruz. Peki her şey yansıtıldığı gibi mi?

Friedrich Götz ve meslektaşları karantina kurallarına uyma davranışı ve kişilik tipleri arasındaki bağlantıyı araştırmış. Yüz binlerce kişinin bildirimleriyle sonuçlanan araştırma dışadönükler için bu dönemin daha zor olduğunu ortaya koyuyor. Gelişime açık bireyler, karantina kurallarına en çok uyan grupta bulunuyor. Açık olan bireyler analitik düşünmeye daha yatkın oluşları, yaratıcı olmaları, geleneksel olmamaları ile karakterize ediliyor.

Kadınlara yönelik verilen her eğitim, her rehabilite çabası çok kıymetli ve sayıları artarak devam etmeli. Ama erkekleri de kapsamayan bir eğitim ve müdahale sistemi bizi şiddetsiz yarınlara taşımaya yetmeyecektir. Bu meselenin diğer tarafı olan şiddet uygulayıcılarını bu sürece katmadığımız her çözüm çabası topal kalmaya mahkum olacaktır.

Milan Kundera, Yavaşlık adlı romanında, “Her şey çok hızlı gerçekleştiğinde kimse hiçbir şeyden emin olamaz, kendisinden bile” diye yazmıştı. Kişi kendisi ile kalamaz, özünü, kendi sesini dışarıdaki gürültüden ayıramaz ise seçimlerinden ve eylemlerinden nasıl emin olabilir?